درمان

پله ۱: OTC / مراقبت خانگی

۷ گزینه

کرم ضدآفتاب روزانه ضدپیریمهم‌ترین قدم برای کنترل افتادگی پوست، استفاده هر روزه از ضدآفتاب با SPF حداقل ۳۰ و محافظت طیف‌گسترده در برابر UVA و UVB است تا از تخریب بیشتر کلاژن و الاستین جلوگیری شود و روند شل شدن پوست کندتر شود.

مهم‌ترین قدم برای کنترل افتادگی پوست، استفاده هر روزه از ضدآفتاب با SPF حداقل ۳۰ و محافظت طیف‌گسترده در برابر UVA و UVB است تا از تخریب بیشتر کلاژن و الاستین جلوگیری شود و روند شل شدن پوست کندتر شود.

هشدار/احتیاط — هر دو تا سه ساعت در صورت ماندن در فضای باز تمدید شود و روی صورت، گردن و دکلته به اندازه کافی استفاده شود.

سرم رتینول ملایمرتینول (Retinol) شکل ملایم‌تر رتینوئید است که با استفاده منظم شب‌ها می‌تواند تولید کلاژن را تحریک کند، بافت پوست را یکنواخت‌تر کند و در طول زمان ظاهر شلی و خطوط ریز را تا حدی بهبود دهد.

رتینول (Retinol) شکل ملایم‌تر رتینوئید است که با استفاده منظم شب‌ها می‌تواند تولید کلاژن را تحریک کند، بافت پوست را یکنواخت‌تر کند و در طول زمان ظاهر شلی و خطوط ریز را تا حدی بهبود دهد.

هشدار/احتیاط — در شروع فقط یک شب در میان یا دو شب در هفته استفاده شود و هم‌زمان از مرطوب‌کننده التیام‌بخش برای کاهش خشکی و قرمزی کمک گرفته شود.

کرم پپتید سفت‌کنندهکرم‌های حاوی پپتیدهای سفت‌کننده پوست با ارسال سیگنال‌های خاص به فیبروبلاست‌ها به ساخت کلاژن و الاستین کمک می‌کنند و در استفاده مداوم می‌توانند قوام و الاستیسیته پوست صورت و گردن را بهتر کنند.

کرم‌های حاوی پپتیدهای سفت‌کننده پوست با ارسال سیگنال‌های خاص به فیبروبلاست‌ها به ساخت کلاژن و الاستین کمک می‌کنند و در استفاده مداوم می‌توانند قوام و الاستیسیته پوست صورت و گردن را بهتر کنند.

هشدار/احتیاط — معمولاً تحمل‌پذیری خوبی دارند، اما اگر پوست خیلی حساس است، ابتدا روی ناحیه کوچک تست پچ انجام شود.

سرم آنتی‌اکسیدان ویتامین Cسرم حاوی ویتامین C و دیگر آنتی‌اکسیدان‌ها با خنثی کردن رادیکال‌های آزاد ناشی از آفتاب و آلودگی به حفظ کلاژن موجود کمک می‌کند و در کنار روشن‌تر کردن پوست، می‌تواند نقش حمایتی در پیشگیری از شل شدن زودرس داشته باشد.

سرم حاوی ویتامین C و دیگر آنتی‌اکسیدان‌ها با خنثی کردن رادیکال‌های آزاد ناشی از آفتاب و آلودگی به حفظ کلاژن موجود کمک می‌کند و در کنار روشن‌تر کردن پوست، می‌تواند نقش حمایتی در پیشگیری از شل شدن زودرس داشته باشد.

هشدار/احتیاط — روی پوست خشک بعد از شست‌وشو استفاده شود و در صورت سوزش شدید، به‌تدریج تعداد دفعات مصرف کاهش یابد.

مرطوب‌کننده غنی برای گردن و دکلتهکرم‌های مرطوب‌کننده مخصوص گردن و دکلته با ترکیبی از مرطوب‌کننده‌ها، سرامید و مواد سفت‌کننده می‌توانند خشکی و «کاغذی» شدن پوست این نواحی را کم کنند و به‌صورت موقت ظاهری پرتر و سفت‌تر بدهند.

کرم‌های مرطوب‌کننده مخصوص گردن و دکلته با ترکیبی از مرطوب‌کننده‌ها، سرامید و مواد سفت‌کننده می‌توانند خشکی و «کاغذی» شدن پوست این نواحی را کم کنند و به‌صورت موقت ظاهری پرتر و سفت‌تر بدهند.

هشدار/احتیاط — روزی دو بار به آرامی رو به بالا ماساژ داده شود و از کشیدن خشن پوست این ناحیه خودداری شود.

سرم هیالورونیک اسید آبرسانهیالورونیک اسید با جذب آب در لایه‌های سطحی پوست باعث پرتر دیده شدن پوست و کاهش موقت خطوط ریز می‌شود و در کنار سایر محصولات ضدپیری، حس سفتی و قوام بهتری به پوست می‌دهد.

هیالورونیک اسید با جذب آب در لایه‌های سطحی پوست باعث پرتر دیده شدن پوست و کاهش موقت خطوط ریز می‌شود و در کنار سایر محصولات ضدپیری، حس سفتی و قوام بهتری به پوست می‌دهد.

هشدار/احتیاط — روی پوست نم‌دار استفاده شود و حتماً بعد از آن یک کرم مرطوب‌کننده امولسیونی برای قفل کردن رطوبت استفاده شود.

کرم حاوی آلفاهیدروکسی اسید ملایملایه‌بردارهای شیمیایی ملایم مثل اسید لاکتیک یا گلیکولیک در غلظت پایین با کمک به نوسازی سلولی و یکنواخت کردن بافت سطحی می‌توانند ظاهر چین‌وچروک‌های ریز و خشکی همراه با افتادگی را تا حدی بهتر نشان دهند.

لایه‌بردارهای شیمیایی ملایم مثل اسید لاکتیک یا گلیکولیک در غلظت پایین با کمک به نوسازی سلولی و یکنواخت کردن بافت سطحی می‌توانند ظاهر چین‌وچروک‌های ریز و خشکی همراه با افتادگی را تا حدی بهتر نشان دهند.

هشدار/احتیاط — بیش از دو تا سه شب در هفته استفاده نشود و هم‌زمان با رتینول یا رتینوئید قوی در یک شب ترکیب نشود تا تحریک پوست زیاد نشود.

پله ۲: نسخه‌ای/پزشکی (آموزشی)

۴ گزینه

ترتینوئین موضعی (Topical Tretinoin)ترتینوئین قوی‌ترین رتینوئید موضعی استاندارد برای درمان پیری و شلی پوست است که با افزایش سنتز کلاژن، ضخیم‌تر کردن اپیدرم و منظم کردن کراتینوسیت‌ها، در طول چند ماه می‌تواند سفتی پوست، خطوط ریز و بافت ناهموار را به طور قابل‌توجهی بهبود دهد. مصرف باید طبق نسخه پزشک و معمولاً شب‌ها روی پوست خشک انجام شود.

ترتینوئین قوی‌ترین رتینوئید موضعی استاندارد برای درمان پیری و شلی پوست است که با افزایش سنتز کلاژن، ضخیم‌تر کردن اپیدرم و منظم کردن کراتینوسیت‌ها، در طول چند ماه می‌تواند سفتی پوست، خطوط ریز و بافت ناهموار را به طور قابل‌توجهی بهبود دهد. مصرف باید طبق نسخه پزشک و معمولاً شب‌ها روی پوست خشک انجام شود.

تازاروتن موضعی (Tazarotene)تازاروتن یک رتینوئید نسل جدیدتر و قوی‌تر است که در بعضی افراد برای فتوجینگ شدید و شلی واضح پوست به‌صورت موضعی تجویز می‌شود و با تأثیر روی بیان ژن‌های مرتبط با کلاژن و الاستین، سفتی بیشتری ایجاد می‌کند، اما تحریک‌پذیری آن نیز بالاتر است. تنظیم دوز و دفعات مصرف باید تحت نظر پزشک انجام شود.

تازاروتن یک رتینوئید نسل جدیدتر و قوی‌تر است که در بعضی افراد برای فتوجینگ شدید و شلی واضح پوست به‌صورت موضعی تجویز می‌شود و با تأثیر روی بیان ژن‌های مرتبط با کلاژن و الاستین، سفتی بیشتری ایجاد می‌کند، اما تحریک‌پذیری آن نیز بالاتر است. تنظیم دوز و دفعات مصرف باید تحت نظر پزشک انجام شود.

آداپالن غلظت بالا (Adapalene)آداپالن در غلظت‌های بالاتر از نسخه آزاد، به‌صورت نسخه‌ای می‌تواند علاوه بر اثر ضدآکنه، در بهبود بافت، کاهش خطوط ریز و تقویت قوام پوست نقش کمکی داشته باشد و برای افرادی که ترتینوئین را به سختی تحمل می‌کنند گزینه ملایم‌تری به‌شمار می‌رود.

آداپالن در غلظت‌های بالاتر از نسخه آزاد، به‌صورت نسخه‌ای می‌تواند علاوه بر اثر ضدآکنه، در بهبود بافت، کاهش خطوط ریز و تقویت قوام پوست نقش کمکی داشته باشد و برای افرادی که ترتینوئین را به سختی تحمل می‌کنند گزینه ملایم‌تری به‌شمار می‌رود.

ترکیب رتینوئید با آنتی‌اکسیدان و مرطوب‌کنندهبرخی کرم‌های نسخه‌ای ترکیبی حاوی رتینوئید به همراه آنتی‌اکسیدان‌ها و پایه مرطوب‌کننده طراحی شده‌اند تا در عین حفظ اثر ضدپیری قوی، تحریک و خشکی پوست را کمتر کنند و برای پوست‌های میانسال و خشک با افتادگی مناسب‌تر باشند.

برخی کرم‌های نسخه‌ای ترکیبی حاوی رتینوئید به همراه آنتی‌اکسیدان‌ها و پایه مرطوب‌کننده طراحی شده‌اند تا در عین حفظ اثر ضدپیری قوی، تحریک و خشکی پوست را کمتر کنند و برای پوست‌های میانسال و خشک با افتادگی مناسب‌تر باشند.

پله ۳: اقدامات کلینیکی/دستگاهی

۶ گزینه

رادیوفرکوئنسی غیرتهاجمی برای سفت کردن پوستدستگاه‌های رادیوفرکوئنسی (RF) با گرم کردن کنترل‌شده لایه درمیس باعث انقباض فیبرهای کلاژن و تحریک نوسازی آن می‌شوند و در چند جلسه می‌توانند شلی خفیف تا متوسط صورت، گردن، بازو و شکم را تا حدی سفت‌تر کنند؛ برای نتیجه بهتر معمولاً نیاز به جلسات تکراری و نگهدارنده است.

دستگاه‌های رادیوفرکوئنسی (RF) با گرم کردن کنترل‌شده لایه درمیس باعث انقباض فیبرهای کلاژن و تحریک نوسازی آن می‌شوند و در چند جلسه می‌توانند شلی خفیف تا متوسط صورت، گردن، بازو و شکم را تا حدی سفت‌تر کنند؛ برای نتیجه بهتر معمولاً نیاز به جلسات تکراری و نگهدارنده است.

میکرونیدلینگ همراه رادیوفرکوئنسیدر میکرونیدلینگ فرکشنال همراه RF، سوزن‌های ظریف هم‌زمان با ورود به پوست انرژی رادیوفرکوئنسی را در عمق درمیس آزاد می‌کنند و کلاژن‌سازی را قوی‌تر تحریک می‌کنند، به‌ویژه برای افتادگی خط فک، گونه و خطوط ماریونت گزینه مؤثری محسوب می‌شود؛ قرمزی و تورم خفیف موقت طبیعی است.

در میکرونیدلینگ فرکشنال همراه RF، سوزن‌های ظریف هم‌زمان با ورود به پوست انرژی رادیوفرکوئنسی را در عمق درمیس آزاد می‌کنند و کلاژن‌سازی را قوی‌تر تحریک می‌کنند، به‌ویژه برای افتادگی خط فک، گونه و خطوط ماریونت گزینه مؤثری محسوب می‌شود؛ قرمزی و تورم خفیف موقت طبیعی است.

هایفوتراپی (HIFU) برای لیفت غیربرخوردیهایفو با استفاده از امواج اولتراسوند متمرکز، گرما را در عمق لایه اسماس و درمیس ایجاد می‌کند و بدون برش جراحی، نوعی لیفت ملایم برای صورت و گردن به‌وجود می‌آورد که چند ماه بعد از درمان بیشتر خود را نشان می‌دهد؛ برای شلی خفیف تا متوسط مناسب است و نتیجه آن تدریجی است.

هایفو با استفاده از امواج اولتراسوند متمرکز، گرما را در عمق لایه اسماس و درمیس ایجاد می‌کند و بدون برش جراحی، نوعی لیفت ملایم برای صورت و گردن به‌وجود می‌آورد که چند ماه بعد از درمان بیشتر خود را نشان می‌دهد؛ برای شلی خفیف تا متوسط مناسب است و نتیجه آن تدریجی است.

لیزر فرکشنال جوان‌سازیلیزرهای فرکشنال ابلیتیو یا غیرابلیتیو با ایجاد ستون‌های ریز آسیب کنترل‌شده در پوست، نوسازی کلاژن و الاستین را تحریک می‌کنند و هم‌زمان با بهبود بافت و لک‌ها، می‌توانند تا حدی روی سفتی پوست و چروک‌های ریز اثر بگذارند؛ دوره نقاهت و شدت التهاب بسته به نوع لیزر متفاوت است.

لیزرهای فرکشنال ابلیتیو یا غیرابلیتیو با ایجاد ستون‌های ریز آسیب کنترل‌شده در پوست، نوسازی کلاژن و الاستین را تحریک می‌کنند و هم‌زمان با بهبود بافت و لک‌ها، می‌توانند تا حدی روی سفتی پوست و چروک‌های ریز اثر بگذارند؛ دوره نقاهت و شدت التهاب بسته به نوع لیزر متفاوت است.

فیلرها و بیوستیملاتورهای کلاژنتزریق فیلرهای هیالورونیک اسید برای بازگرداندن حجم از دست‌رفته و فیلرهای محرک کلاژن مانند کلسیم هیدروکسی‌آپاتیت یا پلی‌ال‌لاکتیک اسید می‌توانند هم‌زمان با پر کردن فرورفتگی‌ها، با تحریک کلاژن‌سازی، ظاهر افتادگی و شلی ناحیه گونه، خط فک و اطراف دهان را بهبود دهند؛ باید حتماً توسط پزشک با تجربه انجام شوند.

تزریق فیلرهای هیالورونیک اسید برای بازگرداندن حجم از دست‌رفته و فیلرهای محرک کلاژن مانند کلسیم هیدروکسی‌آپاتیت یا پلی‌ال‌لاکتیک اسید می‌توانند هم‌زمان با پر کردن فرورفتگی‌ها، با تحریک کلاژن‌سازی، ظاهر افتادگی و شلی ناحیه گونه، خط فک و اطراف دهان را بهبود دهند؛ باید حتماً توسط پزشک با تجربه انجام شوند.

نخ لیفت صورت و گردندر نخ لیفت، نخ‌های قابل جذب در زیر پوست کار گذاشته می‌شوند تا با قلاب‌کردن بافت و تحریک کلاژن، یک لیفت موقت برای افتادگی خفیف تا متوسط صورت و گردن ایجاد کنند؛ نتایج موقتی است و عوارضی مثل نامنظمی سطح، درد یا کبودی ممکن است رخ دهد.

در نخ لیفت، نخ‌های قابل جذب در زیر پوست کار گذاشته می‌شوند تا با قلاب‌کردن بافت و تحریک کلاژن، یک لیفت موقت برای افتادگی خفیف تا متوسط صورت و گردن ایجاد کنند؛ نتایج موقتی است و عوارضی مثل نامنظمی سطح، درد یا کبودی ممکن است رخ دهد.

الگوهای روتین (صبح/شب)

۴ الگو

نرمال، خشک، مختلط

صبح

روتین صبح برای پیشگیری از افتادگی و محافظت از کلاژن

  • شست‌وشوی ملایم صورت و گردن با شوینده غیرخشک‌کننده.
  • استفاده از سرم آنتی‌اکسیدان (مثلاً حاوی ویتامین C) روی صورت، گردن و دکلته.
  • استفاده از کرم پپتید سفت‌کننده یا مرطوب‌کننده ضدپیری روی نواحی مستعد شلی مثل گونه، خط فک و گردن.
  • استفاده سخاوتمندانه از ضدآفتاب SPF ۳۰ یا بالاتر روی صورت، گوش‌ها، گردن و دکلته و تمدید هر چند ساعت در فضای باز.

نرمال، خشک

شب

روتین شب با تمرکز بر رتینول برای سفتی پوست

  • پاک کردن آرایش و ضدآفتاب با یک پاک‌کننده ملایم، سپس شست‌وشوی کوتاه صورت و گردن.
  • استفاده از یک لایه نازک مرطوب‌کننده ساده روی پوست‌های حساس برای روش «ساندویچ» رتینول.
  • استفاده از سرم یا کرم رتینول روی صورت و گردن (به‌جز دور چشم بسیار حساس) یک شب در میان در شروع.
  • پس از جذب رتینول، استفاده از کرم مرطوب‌کننده غنی حاوی سرامید یا هیالورونیک اسید برای تقویت سد دفاعی پوست.
  • برای گردن و دکلته، در صورت تحمل پوست، مقدار کمی از همان رتینول یا یک کرم مخصوص گردن استفاده شود.

حساس

شب

روتین شب بدون رتینوئید برای پوست حساس با شلی خفیف

  • شستن ملایم صورت با شوینده کرمی بدون عطر و خشک کردن با حوله نرم بدون مالش.
  • استفاده از سرم حاوی پپتیدهای سفت‌کننده یا باکوچیول به‌عنوان جایگزین ملایم رتینول.
  • استفاده از کرم مرطوب‌کننده غنی و ترمیم‌کننده سد پوستی روی صورت و گردن.
  • هفته‌ای یک تا دو بار، در صورت تحمل، افزودن یک لایه‌بردار شیمیایی بسیار ملایم (مثلاً اسید لاکتیک ضعیف) در شب‌های بدون باکوچیول برای کمک به نوسازی سلولی.

نرمال، چرب، خشک، مختلط

هر دو/دلخواه

روتین حمایتی بعد از درمان‌های کلینیکی سفت‌کننده پوست

  • استفاده از شوینده بسیار ملایم و اجتناب از آب خیلی داغ تا چند روز اول.
  • تمرکز روی سرم‌ها و کرم‌های آبرسان و ترمیم‌کننده بدون عطر و اجتناب از رتینوئید و اسیدها تا زمان تأیید پزشک.
  • استفاده منظم از ضدآفتاب با SPF بالا حتی در محیط‌های بسته برای محافظت از نتایج درمان.
  • اجتناب از ماساژ شدید، سونا و ورزش سنگین در ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول بعد از برخی روش‌ها مثل نخ لیفت یا RF طبق توصیه پزشک.