کلاژن
پروتئینی ساختاری که به حفظ رطوبت پوست، افزایش خاصیت ارتجاعی و کاهش ظاهر چین و چروکها کمک میکند.
نام‌های دیگر
- مترادف‌ها (انگلیسی/INCI)
- Hydrolyzed Collagen، Soluble Collagen، Collagen Hydrolysate، Collagen Amino Acids، Marine Collagen
- نام‌های رایج فارسی
- کلاژن هیدرولیز شده، کلاژن محلول، کلاژن دریایی
در یک نگاه
- عملکرد
- آبرسانی
- ضدپیری
- ترمیم‌کننده سد پوستی
- منبع/منشاء
- گیاهی
- حیوانی
- دریایی
- مناسب برای نوع پوست
- مناسب پوست خشک
- مناسب پوست چرب
- مناسب پوست مختلط
- مناسب پوست بالغ
- پوست معمولی
- نوع ترکیب
- مواد فعال
- فواید
- یکنواخت‌کننده پوست
می‌توانم استفاده کنم؟
سطح PH3.8-5.5
محدوده‌ای که ماده در آن پایدار و قابل جذب است. خارج از این محدوده یا تجزیه میشود یا از پوست عبور نمی‌کند.
منبع
منابع همین صفحه
کومدون زایی0 (غیرکمدوژنیک)
این رتبه برای خودِ ماده است، نه برای محصولی که آن را دارد: یک فرمول چرب میتواند منافذ را ببندد حتی وقتی مادهٔ فعالش کومدوژن نیست.
منبع
منابع همین صفحه
محدوده غلظتup to 10% in solutions
محدودهٔ غلظتی که در منابع این صفحه اثر گزارش شده است. زیر این محدوده اثر معناداری ثبت نشده و بالاتر از آن اثر بیشتری اضافه نمیشود ولی احتمال تحریک بالا می‌رود.
منبع
منابع همین صفحه
روی هر کارت بزنید تا دلیل و منبعش را ببینید.
برای این نگرانی‌ها
۷ نگرانی پوستی که این ماده در آن‌ها بررسی شده است
چه کار میکند؟
کلاژن فراوان‌ترین پروتئین در بدن انسان و جزء اصلی ساختار پوست است که مسئول استحکام و قوام آن می‌باشد. در محصولات مراقبت از پوست، معمولاً از فرم‌های «هیدرولیز شده» یا «محلول» آن استفاده میشود، زیرا مولکول کلاژن طبیعی بسیار بزرگ است و نمی‌تواند به راحتی از سد پوست عبور کند.
این ترکیب عمدتاً به عنوان یک مرطوبکننده قوی عمل میکند که با تشکیل لایه‌ای روی پوست، مانع از تبخیر آب میشود. علاوه بر این، مطالعات نشان داده‌اند که استفاده موضعی از پپتیدهای کلاژن میتواند خاصیت ارتجاعی و تراکم پوست را به طور قابل توجهی بهبود بخشد و به کاهش علائم پیری کمک کند.
کلاژن برای انواع پوست، به‌ویژه پوست‌های خشک و بالغ مناسب است. این ماده معمولاً در غلظتهای ۱ تا ۵ درصد در سرم‌ها و کرم‌ها به کار می‌رود و به دلیل خاصیت غیرکمدوژنیک، باعث مسدود شدن منافذ نمیشود.
درباره‌ی کلاژن
کلاژن چیست؟ کلاژن فراوان‌ترین پروتئین در بدن انسان است که حدود ۳۰ درصد از کل پروتئین‌های بدن و ۷۵ درصد از وزن خشک پوست را تشکیل میدهد. این پروتئین ساختاری مانند "چسب" عمل میکند و با ایجاد شبکه‌ای…
مزایا
افزایش رطوبت و آبرسانی عمقی
کلاژن هیدرولیز شده به دلیل خاصیت جاذب رطوبت (Humectant)، آب را در لایه شاخی پوست نگه می‌دارد. یک مطالعه بالینی نشان داد که استفاده موضعی از سرم حاوی ۱۰٪ کلاژن هیدرولیز شده به مدت ۳۰ روز، میزان رطوبت پوست را به طور قابل توجهی افزایش میدهد و باعث بهبود درخشندگی و نرمی سطح پوست میشود.
بهبود خاصیت ارتجاعی و سفتی پوست
پپتیدهای کلاژن با وزن مولکولی پایین می‌توانند به لایههای عمیق‌تر نفوذ کرده و فیبروبلاست‌ها را تحریک کنند. تحقیقات نشان داده‌اند که استفاده از محصولات حاوی کلاژن تری‌پپتید (CTP) به مدت ۴ هفته، خاصیت ارتجاعی و تراکم پوست را بهبود می‌بخشد و شلی پوست را کاهش میدهد.
کاهش عمق چین و چروکها
استفاده مداوم از کلاژن موضعی میتواند ظاهر ریزخطوط ناشی از خشکی را پر کند و چروک‌های سطحی را کاهش دهد. مطالعات حاکی از آن است که فرمولاسیون‌های حاوی ۱۰٪ کلاژن هیدرولیز شده می‌توانند پس از ۴ تا ۸ هفته استفاده، عمق چین و چروکها را کاهش داده و بافت پوست را صاف‌تر کنند.
تقویت سد محافظ و کاهش حساسیت
کلاژن با تشکیل یک لایه محافظ روی پوست، از تبخیر آب (TEWL) جلوگیری کرده و سد دفاعی پوست را تقویت میکند. در یک مطالعه بر روی ۴۰ زن با پوست حساس، استفاده از لوسیون حاوی کلاژن هیدرولیز شده به مدت ۴ هفته، علائم حساسیت را کاهش داد و عملکرد سد محافظتی پوست را بهبود بخشید.
تسریع ترمیم و بازسازی پوست
کلاژن محیطی مناسب برای ترمیم بافت‌های آسیب‌دیده فراهم میکند و میتواند التهاب را کاهش دهد. این ویژگی باعث میشود محصولات حاوی کلاژن برای پوست‌های آسیب‌دیده یا ملتهب (مانند پس از آفتاب‌سوختگی یا لایه‌برداری) بسیار مفید باشند و روند بازسازی سلولی را تسریع کنند.
فرم‌های رایج
سرم صورت
معمولاً حاوی کلاژن هیدرولیز شده با غلظت بالا برای نفوذ بهتر و تاثیر متمرکز بر چروکها.
کرم شب و روز
فرم رایج برای حفظ رطوبت و ایجاد لایه محافظ؛ اغلب با سایر ترکیبات ضد پیری ترکیب میشود.
ماسک ورقه‌ای
برای آبرسانی فوری و حجیم کردن موقت پوست قبل از رویدادها بسیار محبوب است.
کرم دور چشم
به دلیل خاصیت پرکنندگی و آبرسانی، برای کاهش خطوط پنجه‌کلاغی اطراف چشم کاربرد دارد.
آمپول‌های درمانی
فرمولاسیون‌های بسیار غلیظ برای دوره‌های درمانی کوتاه مدت جهت بازسازی پوست آسیب‌دیده.
بیشتر بدانید
نحوه استفاده
کلاژن را میتوانید صبح و شب در روتین مراقبت از پوست خود استفاده کنید. از آنجا که این ترکیب به نور حساس نیست و باعث تحریک پوست نمیشود، استفاده از آن دو بار در روز برای حفظ مداوم رطوبت و تقویت سد دفاعی پوست ایدهآل است.
پس از شستشوی صورت و استفاده از تونر، مقدار کافی از سرم یا کرم حاوی کلاژن را روی پوست تمیز و کمی مرطوب بمالید. با حرکات ملایم رو به بالا ماساژ دهید تا کاملاً جذب شود. اگر از سرم استفاده می‌کنید، حتماً بعد از آن یک مرطوبکننده بزنید تا رطوبت در پوست قفل شود.
کلاژن یک ترکیب بسیار سازگار است و میتوانید آن را با رتینول، ویتامین C و هیالورونیک اسید ترکیب کنید. استفاده همزمان با این ترکیبات نه تنها مشکلی ایجاد نمی‌کند، بلکه میتواند اثربخشی روتین ضد پیری شما را افزایش دهد. نتایج اولیه معمولاً پس از ۴ هفته استفاده مداوم قابل مشاهده است.
نکات لایه‌بندی
- این ترکیب را میتوانید در هر دو روتین صبح و شب استفاده کنید
- همیشه آن را روی پوست تمیز و قبل از کرمهای سنگین و روغن‌ها بمالید
- ترکیب آن با رتینول در شب به کاهش خشکی ناشی از رتینول کمک میکند
- میتوانید بلافاصله بعد از اسیدهای لایه‌بردار (AHA/BHA) از کلاژن استفاده کنید تا پوست آرام شود
- برای حداکثر آبرسانی، آن را با سرم هیالورونیک اسید لایه به لایه استفاده کنید
- در روتین صبح، همیشه به عنوان آخرین مرحله مراقبتی (قبل از ضد آفتاب) استفاده شود
هشدار کوتاه
معمولاً بسیار ایمن و ملایم است و برای انواع پوست، حتی پوست‌های حساس مناسب می‌باشد. در موارد بسیار نادر ممکن است در افراد با حساسیت به پروتئین‌های دریایی (ماهی) واکنش ایجاد کند.
هشدار مفصل
کلاژن هیدرولیز شده توسط مراجع ایمنی معتبر (CIR) به عنوان یک ترکیب ایمن برای استفاده در محصولات آرایشی تایید شده است و سمیت سیستمیک ندارد. با این حال، رعایت نکات زیر توصیه میشود:
- اگر به ماهی یا صدف حساسیت دارید، قبل از استفاده از کلاژن دریایی (Marine Collagen) حتماً پچ تست انجام دهید.
- محصولات حاوی کلاژن گاوی یا خوکی ممکن است برای افرادی با رژیم‌های خاص یا حساسیت‌های پروتئینی مناسب نباشند؛ منبع کلاژن را روی بسته‌بندی چک کنید.
- کلاژن به خودی خود باعث آکنه نمیشود (Non-comedogenic)، اما سایر ترکیبات موجود در کرمهای سنگین کلاژن‌دار ممکن است برای پوست‌های بسیار چرب سنگین باشند.
در دوران بارداری و شیردهی، استفاده موضعی از کلاژن کاملاً ایمن تلقی میشود، زیرا جذب سیستمیک آن ناچیز است و خطری برای جنین یا نوزاد ندارد.
یادداشت برچسب فارسی / IRC
بر اساس ضوابط برچسب‌گذاری، نام این ترکیب باید به صورت INCI (مانند Hydrolyzed Collagen یا Soluble Collagen) درج شود. استفاده از نام فارسی «کلاژن هیدرولیز شده» یا «کلاژن» در کنار نام انگلیسی برای آگاهی مصرف‌کننده توصیه میشود.
نکته خاصی برای هشدار ایمنی لازم نیست، اما اگر منبع کلاژن دریایی است، ذکر عبارت «منشاء دریایی» (Marine Origin) میتواند برای مصرف‌کنندگان دارای حساسیت غذایی به آبزیان مفید باشد.
یادداشت آلرژن/عطر
کلاژن خالص معمولاً بدون بو است یا بوی ملایم خاصی دارد، اما خود آلرژن‌زا نیست. با این حال، برخی محصولات کلاژن دریایی ممکن است بوی خفیف ماهی داشته باشند که تولیدکنندگان اغلب با افزودن عطر آن را می‌پوشانند. بنابراین، اگر پوست حساسی دارید، به دنبال محصولات کلاژن «بدون عطر» (Fragrance-free) باشید. خطر اصلی آلرژی مربوط به منبع حیوانی آن (ماهی/صدف) است، نه خود مولکول کلاژن.
ترکیبات سازگار
۸ ترکیبی که می‌توان با این ماده استفاده کرد
مشخصات شیمیایی
- CAS Number
- 9007-34-5
- فرمول شیمایی ترکیب
- (C6H10O5N13)n
- وزن مولکولی
- ~300,000 Da (Native) / 3,000-6,000 Da (Hydrolyzed)
منابع
۱۲ منبع
- Effect of a Topical Collagen Tripeptide on Antiaging and Inhibition of Glycation of the Skin: A Pilot StudyInternational Journal of Molecular Sciences2022
- Collagen Hydrolysates for Skin Protection: Oral Administration and Topical FormulationAntioxidants (Basel)2020
- Skin ageing and topical rejuvenation strategiesBritish Journal of Dermatology2023
- Safety Assessment of Skin and Connective Tissue-Derived Proteins and Peptides as Used in CosmeticsCosmetic Ingredient Review (CIR)2025
- Collagen peptides affect collagen synthesis and the production of extracellular matrix in human dermal fibroblastsScientific Reports2024
- Evaluation of the Efficacy of a Hydrolyzed Collagen Supplement for Improving Skin Moisturization, Smoothness, and WrinklesHealth Science Reports2021
- Topical hydrolyzed collagen... relieves symptoms of sensitive skinIndonesian Journal of Global Health Research2024
- Collagen-Based Products in Wound, Skin, and Health CarePubMed (National Library of Medicine)2025
- When to Use Collagen Serum?Sonage Blog (Consumer Education)2024
- Ground-breaking Research on Vegan and Marine CollagenSanti London2023
- Topical Application Vs Collagen Supplement: Which one is better?Steadfast Nutrition2024
- Collagen vs. Collagen Peptides: Best for Skin HealthCLEARSTEM Skincare2024