روغن درخت چای
یک روغن ضروری طبیعی با خواص ضد میکروبی و ضد التهابی قدرتمند برای کنترل آکنه و تصفیه پوست
نام‌های دیگر
- مترادف‌ها (انگلیسی/INCI)
- Tea Tree Oil، Melaleuca Oil، Melaleuca Alternifolia Oil، Terpinen-4-ol Rich Oil
- نام‌های رایج فارسی
- روغن ملالوکا، عصاره درخت چای، تی تری اویل
در یک نگاه
- عملکرد
- ضدجوش
- آنتی‌اکسیدان
- کنترل چربی
- ضدالتهاب
- التیام‌بخش زخم
- منبع/منشاء
- گیاهی
- مناسب برای نوع پوست
- مناسب پوست چرب
- مناسب پوست مختلط
- مناسب پوست مستعد آکنه
- نوع ترکیب
- مواد فعال
میتوانم استفاده کنم؟
سطح PH5.0-7.0 (in formulation)
محدوده‌ای که ماده در آن پایدار و قابل جذب است. خارج از این محدوده یا تجزیه میشود یا از پوست عبور نمی‌کند.
منبع
منابع همین صفحه
کومدون زایی0 (غیرکمدوژنیک)
این رتبه برای خودِ ماده است، نه برای محصولی که آن را دارد: یک فرمول چرب میتواند منافذ را ببندد حتی وقتی مادهٔ فعالش کومدوژن نیست.
منبع
منابع همین صفحه
محدوده غلظت0.5% - 5%
محدودهٔ غلظتی که در منابع این صفحه اثر گزارش شده است. زیر این محدوده اثر معناداری ثبت نشده و بالاتر از آن اثر بیشتری اضافه نمیشود ولی احتمال تحریک بالا می‌رود.
منبع
منابع همین صفحه
روی هر کارت بزنید تا دلیل و منبعش را ببینید.
برای این نگرانی‌ها
۵ نگرانی پوستی که این ماده در آن‌ها بررسی شده است
چه کار میکند؟
روغن درخت چای یک روغن ضروری است که از برگ‌های گیاه بومی استرالیا به نام Melaleuca alternifolia استخراج میشود. این ترکیب به دلیل داشتن مقادیر بالای ترپینن-۴-ول (Terpinen-4-ol)، یک عامل ضد میکروبی و ضد التهابی بسیار مؤثر شناخته میشود که به طور ویژه برای پوستهای مستعد آکنه و چرب مفید است.
عملکرد اصلی این روغن از طریق تخریب غشای سلولی باکتریها انجام میشود که منجر به از بین رفتن باکتری‌های عامل آکنه (C. acnes) می‌گردد. همچنین مطالعات نشان دادهاند که این روغن در کاهش تورم و قرمزی ناشی از ضایعات التهابی پوست نیز مؤثر است.
روغن درخت چای معمولاً در غلظتهای ۰.۵ تا ۵ درصد در محصولات مراقبتی استفاده میشود. اگرچه این ترکیب اثربخشی قابل مقایسه با بنزوئیل پراکسید دارد، اما عوارض جانبی کمتری مانند خشکی و پوستهریزی ایجاد میکند.
درباره‌ی روغن درخت چای
روغن درخت چای چیست؟ روغن درخت چای (Tea Tree Oil) یک روغن ضروری است که از تقطیر بخار برگ‌های درخت Melaleuca alternifolia، گیاهی بومی سواحل شمال شرقی نیو ساوت ولز استرالیا، به دست می‌آید. این ترکیب…
مزایا
درمان مؤثر آکنه با عوارض کمتر
روغن درخت چای به اندازه بنزوئیل پراکسید در کاهش ضایعات آکنه مؤثر است اما عوارض جانبی کمتری دارد. در یک مطالعه بالینی مقایسهای، استفاده از ژل روغن درخت چای ۵٪ در مقابل بنزوئیل پراکسید ۵٪ نشان داد که هر دو ترکیب به طور قابل توجهی تعداد ضایعات ملتهب و غیرملتهب را کاهش می‌دهند، اما گروه روغن درخت چای خشکی و تحریک کمتری را تجربه کردند. اثرگذاری این روغن ممکن است کمی آهسته‌تر باشد اما با تحمل‌پذیری بهتری همراه است.
کاهش شوره سر و خارش پوست سر
این روغن با خاصیت ضدقارچی قوی خود، قارچ مالاسزیا (عامل اصلی شوره) را کنترل میکند. یک مطالعه بالینی نشان داد که استفاده از شامپوی حاوی ۵٪ روغن درخت چای به مدت ۴ هفته، منجر به بهبود ۴۱ درصدی در شدت شوره سر شد، در حالی که این میزان در گروه دارونمای تنها ۱۱ درصد بود. همچنین بهبود قابل توجهی در خارش و چربی پوست سر مشاهده شد.
تسریع بهبود زخم و کاهش عفونت
روغن درخت چای میتواند به پاکسازی زخم‌های عفونی و تسریع فرآیند گرانولاسیون (ترمیم بافت) کمک کند. در یک مطالعه موردی روی زخم‌های مزمن و مقاوم به درمان، استفاده از محلول روغن درخت چای منجر به کاهش سایز زخم در اکثریت بیماران شد و در برخی موارد زخم‌های طولانی‌مدت (۵ تا ۲۲ ماهه) شروع به ترمیم کردند. این اثر به دلیل فعالیت ضدباکتریایی قوی علیه استافیلوکوک اورئوس و اثرات ضدالتهابی آن است.
درمان بلفاریت و دمدکس مژه
این روغن یکی از مؤثرترین درمان‌ها برای بلفاریت مزمن ناشی از مایت‌های دمدکس است. مطالعات متعددی نشان دادهاند که استفاده از محصولات حاوی روغن درخت چای (مانند اسکراب پلک یا ژل) میتواند جمعیت مایت‌های دمدکس را کاهش دهد و علائم التهاب پلک را بهبود بخشد. این اثر به ویژه به ترکیب فعال "ترپینن-۴-ول" نسبت داده میشود.
کنترل درماتیت سبوره و قارچ‌های پوستی
علاوه بر شوره سر، روغن درخت چای در درمان درماتیت سبوره صورت و بدن نیز مؤثر است. خاصیت ضدقارچی وسیع‌الطیف آن باعث مهار رشد قارچ‌های مختلف از جمله گونه‌های کاندیدا میشود. مطالعات آزمایشگاهی و بالینی نشان دادهاند که این روغن میتواند نفوذپذیری غشای سلولی قارچ‌ها را تغییر داده و رشد آن‌ها را مهار کند که منجر به کاهش قرمزی و پوستهریزی میشود.
فرم‌های رایج
ژل موضعی ضد جوش
فرم محبوب برای درمان نقطه‌ای با غلظت ۵٪ که مستقیماً روی جوش زده میشود.
شامپو ضد شوره
حاوی ۲-۵٪ روغن برای کنترل قارچ مالاسزیا و کاهش خارش پوست سر.
تونر پاک‌کننده
محلول رقیق شده (معمولاً زیر ۱٪) برای کنترل چربی کل صورت در پوستهای بسیار چرب.
شوینده صورت
فرم ایمن برای استفاده روزانه با غلظت پایین (۱-۲٪) که زمان تماس کوتاهی با پوست دارد.
روغن خالص (Essential Oil)
غلیظ‌ترین فرم که حتماً باید قبل از مصرف با یک روغن حامل (مثل جوجوبا) رقیق شود.
بیشتر بدانید
نحوه استفاده
روغن درخت چای را میتوانید در روتین صبح یا شب استفاده کنید، اما به دلیل حساسیت احتمالی به نور و اکسیداسیون، استفاده در شب ارجحیت دارد. در صورت استفاده در روز، حتماً از ضد آفتاب طیف گسترده استفاده کنید.
برای درمان موضعی جوش (Spot Treatment)، مقدار بسیار کمی از محصول رقیق‌شده (حداکثر ۵٪) را فقط روی ضایعه آکنه بزنید. اگر از سرم یا کرم حاوی این روغن استفاده می‌کنید، آن را روی پوست تمیز و خشک اعمال کنید. هرگز روغن خالص را بدون رقیق کردن روی تمام صورت استفاده نکنید، زیرا خطر سوختگی شیمیایی و درماتیت تماسی وجود دارد.
میتوانید روغن درخت چای را با آلوئه‌ورا یا هیالورونیک اسید ترکیب کنید تا اثر خشک‌کنندگی آن جبران شود. نتایج اولیه در کاهش التهاب معمولاً پس از ۱ تا ۲ هفته مشاهده میشود، اما برای درمان کامل آکنه ممکن است ۸ تا ۱۲ هفته زمان لازم باشد.
نکات لایه‌بندی
- بهترین زمان استفاده: شبها روی پوست تمیز
- همیشه قبل از مرطوب‌کننده استفاده شود (اگر سرم است)
- از ترکیب همزمان با رتینول یا اسیدهای قوی (AHA/BHA) در یک روتین خودداری کنید تا از تحریک بیش از حد پوست جلوگیری شود
- برای پوستهای خشک، بلافاصله بعد از جذب، از یک آبرسان قوی استفاده کنید
- در صورت استفاده برای شوره سر، شامپو را ۳-۵ دقیقه روی سر نگه دارید
هشدار کوتاه
فقط برای استعمال خارجی. هرگز نباید خورده شود (سمی است). قبل از مصرف تست حساسیت انجام دهید. در دوران بارداری با احتیاط و مشورت پزشک مصرف شود. برای حیوانات خانگی (سگ و گربه) بسیار سمی است.
هشدار مفصل
خطر اکسیداسیون و حساسیت: روغن درخت چای به شدت در برابر نور و هوا ناپایدار است. محصولات اکسید شده (کهنه) حاوی مقادیر بالایی از پارا-سیمن (p-cymene) هستند که یک محرک قوی پوست و عامل آلرژی تماسی است. همیشه درب محصول را محکم ببندید و آن را در جای خنک و تاریک نگهداری کنید.
سمیت خوراکی: بلعیدن روغن درخت چای میتواند منجر به مسمومیت جدی، گیجی، ناتوانی در راه رفتن (ataxia) و حتی کما شود. این هشدار به ویژه برای کودکان خردسال حیاتی است.
محدودیت غلظت: کمیته علمی ایمنی مصرف‌کننده اروپا (SCCS) توصیه میکند که غلظت این روغن در کرم‌های صورت (Leave-on) نباید از ۰.۱٪ تجاوز کند تا ریسک حساسیت به حداقل برسد، اگرچه در محصولات شستشو (Rinse-off) تا ۲٪ ایمن در نظر گرفته میشود.
خطر برای حیوانات خانگی: استفاده از روغن درخت چای روی پوست سگ و گربه، حتی به مقدار کم، میتواند باعث مسمومیت شدید و آسیب عصبی شود.
یادداشت برچسب فارسی / IRC
باید در لیست ترکیبات به عنوان "Melaleuca Alternifolia Leaf Oil" ذکر شود. هشدارهای مربوط به "فقط استعمال خارجی" و "دور از دسترس کودکان" الزامی است.
یادداشت آلرژن/عطر
بر اساس آنالیز ترکیب روغن درخت چای و برچسب‌گذاری رایج در محصولات حاوی این روغن، مهم‌ترین آلرژن‌های عطری قابل‌ذکر در لیبل Limonene, Linalool هستند.
ترکیبات سازگار
۶ ترکیبی که می‌توان با این ماده استفاده کرد
ترکیبات ناسازگار با این ترکیب (پرهیز)
۶ ترکیب
مشخصات شیمیایی
- CAS Number
- 68647-73-4
- فرمول شیمایی ترکیب
- Complex Mixture (Mainly C10H18O)
- وزن مولکولی
- ~154.25 g/mol (Terpinen-4-ol)
منابع
۱۲ منبع
- A comparative study of tea-tree oil versus benzoylperoxide in the treatment of acneMedical Journal of Australia1990
- Treatment of dandruff with 5% tea tree oil shampooJournal of the American Academy of Dermatology2002
- The Antibacterial Mechanism of Terpinen-4-ol Against Streptococcus agalactiaeCurrent Microbiology2018
- Melaleuca alternifolia (Tea Tree) Oil: a Review of Antimicrobial and Other Medicinal PropertiesClinical Microbiology Reviews2006
- Uncontrolled, open-label, pilot study of tea tree (Melaleuca alternifolia) oil solution in the decolonisation of methicillin-resistant Staphylococcus aureus positive woundsInternational Wound Journal2011
- Safety assessment and adverse drug reaction reporting of tea tree oil (Melaleuca aetheroleum)Phytotherapy Research2023
- Tea Tree Oil: Properties and the Therapeutic Approach to Acne—A ReviewAntioxidants (Basel)2023
- Terpinen-4-ol, the main component of the essential oil of Melaleuca alternifolia (tea tree oil), suppresses inflammatory mediator production by activated human monocytesInflammation Research2000
- Treatment of onychomycosis with a medicated chest rubJournal of the American Board of Family Medicine2011
- Randomized controlled trial of a tea tree oil-based wash for methicillin-resistant Staphylococcus aureus colonizationJournal of Hospital Infection2004
- Does tea tree oil have a place in the topical treatment of acne?British Journal of Dermatology2017
- SCCS - Scientific Opinion on Tea Tree OilScientific Committee on Consumer Safety (EU)2025